Waarom vallen we terug in oude patronen?


Een voorbeeld uit de praktijk van Flexian Organisatieadvies.
Medewerkers zijn er met elkaar van overtuigd dat er iets moet veranderen om beter antwoord te geven op de behoefte van de klant. Vol enthousiasme worden bepaalde veranderingen doorgevoerd. De eerste resultaten laten zich zien. Klanten reageren positief op de andere aanpak. En toch vallen de medewerkers weer terug in oude patronen. Er worden weer minder vragen gesteld. Er wordt weer gemakkelijk geoordeeld en er worden weer gemakkelijk bepaalde zaken aangenomen. De zorgvuldigheid wordt minder. De klant staat weer minder centraal.

Hoe kan het toch dat je zo makkelijk in oude patronen terugvalt?
Vol trots werd er met elkaar waargenomen dat de nieuwe route die men is gaan volgen zijn resultaten brengt. Natuurlijk gaat er zo nu en dan nog wel iets minder zorgvuldig, maar de behoefte van de klanten en de daarbij behorende oplossingen staan steeds centraal.
Tot 3 maanden geleden er plotseling een bericht kwam dat door overname een grote klant wegviel. Weliswaar buiten de invloed van de organisatie, maar het bracht de medewerkers toch flink van hun stuk. Dat was het moment dat men zich weer zeer comfortabel voelde bij het niet afvragen wat de behoefte is van de klant. En dat men zich comfortabeler voelde bij het zenden van de boodschap en het niet doorvragen . Alle zelfdiscipline die de medewerkers zichzelf hadden aangeleerd, leek als sneeuw voor de zon verdwenen. Opeens was het oude patroon van voor het verlies van de klant weer geadopteerd. Niet helemaal, maar wel voor een groot deel.

Hoe werkt dit proces in je brein?
Hoe kun je oud gedrag duurzaam veranderen en nieuw gedrag aanleren. En andersom. Ondanks dat we allemaal zijn geboren met een bepaald karakter en specifieke persoonlijkheid, kan er daadwerkelijk iets veranderen in je brein. Gelukkig zijn hersenen in staat voortdurend te veranderen. Hersenen passen zich aan omstandigheden aan. Als volwassenen maken we een heleboel verbindingen waar we ons niet bewust van zijn. Eenvoudig gezegd noemen we een nieuwe verbinding een gedachte of een denkpatroon. We hebben zo’n 60.000 onbewuste gedachtes per dag. Handelingen waar je niet meer over na hoeft te denken. Voorbeelden hiervan zijn: autorijden, tandenpoetsen, aankleden, zwemmen. En gelukkig zijn er nog veel meer. Door iedere herhaling wordt een verbinding steviger. Je kunt het jezelf voorstellen als een geitenpaadje dat door het weiland wordt gemaakt en uitgroeit tot een verharde weg. Hierdoor creëer je een nieuwe verbinding, of eigenlijk nieuwe gedachte. Deze gedachte wordt niet meer als moeilijk ervaren. De gedachte wordt als het ware geautomatiseerd. Zo’n ‘verharde weg’ is ook de reden waarom je niet meer over die 60.000 gedachtes hoeft na te denken. Gelukkig maar, anders zouden onze hersenen overuren moeten maken.

Er kunnen gelukkig nieuwe verbindingen worden gemaakt. Hersenen zijn tot een bepaalde hoogte maakbaar. Je kunt nieuwe verbindingen creëren. Dat betekent dat je je gedrag en je vaardigheden kunt veranderen of aanpassen. Dat kan dus ook met een nieuw werkpatroon. Er moet een nieuwe verbinding gemaakt worden, wat lukt met veel herhaling. Zo kun je jezelf heel bewust iets aanleren door bijvoorbeeld bewust de juiste vragen te blijven stellen aan klanten.

Onze hersenen zijn goed in staat om nieuwe patronen aan te leren. Ze zijn minstens zo goed in staat om deze patronen toe te passen. Helaas zijn ze niet in staat om oude patronen uit te wissen. Als er een bepaald patroon is, bijvoorbeeld je oude manier van werken dan verdwijnt dat niet zomaar. Je lichaam is ontzettend slim. Je lichaam wil altijd zuinig omgaan met energie, dus die doet de dingen het liefst op de automatische piloot. Als je de nieuwe verbinding niet vaak herhaalt, blijf je terugvallen in het oude patroon. Daarom denken mensen vaak na het uitproberen van een nieuwe manier van werken, dat het niet lukt. Dat is logisch, omdat oude patronen veel minder energie kosten dan het aanleren van nieuwe patronen.

Daarom kan het zijn dat medewerkers weer terugvallen in oude gewoonten. Ondanks dat het nieuwe “geitenpaadje” al verharde vormen ging aannemen. Omdat het oude patroon er ook nog is. Als een oud litteken. En met dat oude werkpatroon krijg ik ook weer dezelfde problemen die je had voor het veranderen van je werkwijze. Een terugval is niemand vreemd. Ook niet na een aantal jaren. Dus bewust terug naar jouw nieuwe verbinding, zodat je weer je toegevoegde waarde laat zien.

   Deze weblog werd geschreven door Frank de Beer.
Meer weten? Neem dan contact met hem op.

Reacties


04-12-2015    En soms zijn het olifantenpaadjes maar ook die kunnen veranderen ! Goede & herkenbare tekst
 Reactie van Marloes van der Maas

30-11-2015    Klinkt logisch. Mooi!
 Reactie van René Manders

29-11-2015    Goed verhaal Frank!
 Reactie van Ron Michel

28-11-2015    Mooi!
 Reactie van Mark Blom

Plaats je eigen reactie


  
    Reactie:
  
    Naam:    
    E-mail:
 Uw e-mailadres wordt niet getoond